De Natuurweide

Op 24 en 25 oktober hield Don Huber (75), emeritus hoogleraar plantenziektenkunde uit de VS een aantal lezingen in Nederland over de gevaren van het gebruik van glyfosfaat. Hij heeft jarenlang onderzoek gedaan naar effecten van pesticiden op gewassen en op de bodem.

In de VS in een groot deel van de maïs en soja genetisch gemodificeerd waardoor het 'resistent' is tegen het onkruidbestrijdingsmiddel RoundUp. De werkzame stof daarvan is glyfosfaat. De werking van glyfosfaat berust op het vermogen van de stof om positieve ionen als het ware te binden en daarmee te inactiveren zodat ze niet meer beschikbaar zijn voor de plant.

Hierdoor wordt de stofwisseling van de plant verstoord waardoor de plant een verminderde weerstand krijgt. Ziekteverwekkers, met name bepaalde schimmelsoorten, maken hiervan gebruik en tasten de plantenwortels vervolgens zodanig aan dat de plant sterft. Niet alleen in de plant legt de glyfosfaat de spoorelementen vast; ook in de bodem wordt de beschikbaarheid van deze elementen verminderd door door deze stof.

In de VS worden grote arealen genetisch gemodificeerde gewassen geteeld die 'resistent' zijn voor glyfosfaat. In deze teelten wordt glyfosfaat structureel en in grote hoeveelheden toegepast. Huber stelt dat het toepassen van glyfosfaat in deze teelten een extra stressfactor is voor de gewassen die hun weerstand aantast. Er zijn sterke aanwijzingen dat bepaalde voor mens en dier schadelijke microschimmels via deze route in de voedselketen terechtkomen, maar het onderzoek dat hiervoor de wetenschappelijk onderbouwing moet leveren, loopt nog.

Huber laat voorbeelden zien van gewassen die geteeld zijn op akkers waarop in de daaraan voorgaande jaren glyfosfaat is gebruikt. De opbrengst van die gewassen en de vatbaarheid voor ziekten was voor die gewassen groter dan die van gewassen die op een glyfosfaat-vrije bodem waren geteeld.

Dat er niet meer onderzoek wordt gedaan naar de mogelijk schadelijke effecten van GMO-gewassen en glyfosfaat heeft ermee te maken dat genetisch gemodificeerde gewassen door de overheid in de VS worden betiteld as 'substantially equal' waardoor er niet een uitgebreide toelatingsprocedure hoeft te worden doorlopen voor de genetisch gemodificeerde gewassen.

Huber pleit ervoor dit te veranderen, omdat uit onderzoek met dieren is gebleken dat dieren met een GMO-rantsoen meer gebreksverschijnselen (waaronder snellere weefselveroudering, chronische darmontstekingen) vertoonden dan vergelijkbare dieren met een niet GMO-rantsoen.

Op de site van het netwerk Vitale Landbouw en Voeding staat een samenvatting van de door Don Huber gehouden lezing.